CARA MENULIS EJAAN BAHASA MADURA YANG BENAR

CARAÈPON NYERRAT TOLÈSAN BHÂSA MADHURÂ

Kabid ḍhimèn kantos samangkèn ghi’ bânnya’ rèng Madhurâ, saè ngangoḍâdhân otabâèpon rèng seppo sè sala ḍâlem nolès tolèsan bhâsa Madhurâ. Saè bânnya’ èpangghi’i è bânner, sorat onjhângan, tolèsan è motor (mobil), media sosial akadhi fb, WA, IG, tor salaènnèpon.  Parkara ka’ḍinto tanto andhâddhiyâghi rassa toḍus manabi rèng Madhurâ ta’ onèng nolès tolèsan bhâsa madhurâ sè lerres. Pramèla ḍâri ka’ḍinto, bhâdhân kaulâ sa’at samangkèn bhâḍhi ngatorraghi jhâjhârbâ’ân anglèbâdhi tolèsan sè sakonè’ ka’ḍinto ngèngèngè caraèpon nyerrat tolèsan bhâsa Madhurâ.

Manabi bhâḍhi nyerrat tolèsan bhâsa madhurâ langkong ḍhimèn kodhu ngaghâli/onèng ḍâ' macemmèpon aksara bhâsa madhurâ. Mèlaèpon, nyara kaghâli jhâjhârbâ’ân è bâbâ ka’ḍinto.

Macemma Aksara

Aksara bâḍâ 2 macem:

1.       Konsonan

2.       Vokal

 

KONSONAN

Konsonan bâḍâ 2 macem:

1. Konsonan alos

    a. Konsonan alos ḍhâmmang: b, ḍ, g, j, d

        Contona:

sabâ, bikan, sabu, bâḍâ, manḍi, aḍu, gâgâ’, rogi, rajâ, pejji, juju’, dâbâk, dibâ’, dumeng.

    b. Konsonan alos berrâ’: bh, ḍh, gh, jh, dh

        Contona:

sabbhâr, bhirta’, bhubhâr, ḍhâḍhâ, panḍhi, ḍhukon, ghângan, soghi, ghuru, jhâpa, jhilâ, jhujjhu, dhâlika, dhina, dhisa

2. Konsonan Tajhem

    c, k, m, n, p, t, s, th

    Contona:

maca, coco, cèlo’, kala’, kerrè, koko, maso’, mènta, molè, nabâr, nèser, noro’, pako, pèlè, poco’, takèr, tèkos, tolès, sassa, sosso’, sèbâ’, kattha, masthè, kathomo.

3. Konsonan Marḍuwânè

    w, l, r, y

    Contona:

nyorowa                         nengghuwâ

                      sala                                   bhâlâ

                      ra-kara                            gherrâ

                      anapèya                           ghâbâyyâ

VOKAL

1. Vokal tajhem: a, è, o 

    Contona: mara, sèrè, kombi’, kapè, kèkèr, solo.

2. Vokal alos: â, i, u

    Contona: bâjâ, ghâmpang,  ghârbhu, manḍi, bujâ, billâ.

3. Vokal buwi: e

    Contona: semma’, leppet, lemper, malem, lekkas.

4. Vokal mèrèng: è, i, o,

    Contona: tèotè, settir, soto.

5. Vokal sengseng : a

    Contona: aèng, na’as.

 

Gher-ogher/ Rumus Nyerrat Tolèsan Bhâsa Madhurâ:

Konsonan tajhem +  vokal tajhem

Konsonan alos    +     vokal alos

  

Mènangka bhuktè:

ḍhuḍhit                           

= ḍh konsonan alos, u vokal alos, ḍh konsonan , i vokal  alos

bhâjâ                               

= bh konsonan alos berrâ’, â vokal alos, j konsonan alos ḍhâmmang, i vokal alos

ta’al                                   

= t konsonan tajhem, a vokal tajhem, a vokal tajhem, l konsonan marḍuwânè

mènangan                   

 = m konsonan tajhem, è vokal tajhem, n konsonan tajhem, a vokal tajhem, ng konsonan tajhem, a vokal tajhem, n vokal tajhem.

Manabi bâḍâ:

konsona alos + vokal tajhem

konsonan tajhem    +    vokal alos

Tanḍhâna oca’ kasebbhut bânnè oca’ madhurâ sokkla, nangèng oca’ manca.

Contona: sepatu, kulkas, dokter,

Sepatu = t konsonan tajhem, u vokal alos,

kulkas = k konsonan tajhem, u vokal alos, 

dokter= d konsonan alos, o vokal tajhem

                            

Parlo èkaghâli…….!

Neng bhâsa madhurâ è panotobbhâ oca’ taḍâ’ aksara h, tor e.

Ompama:             kaulâ bânnè kaule

                               sadhâjâ bânnè sadhâjâh

                               saka’ḍinto bânnè saka’ḍintoh

                               Madhurâ bannè Madhure

 

PEDOMAN UMUM EJAAN BAHASA MADURA YANG DISEMPURNAKAN èyatorè pècè' è ka'ḍinto!

VIDEO  JHÂJHÂRBÂ'ÂN CARAÈPON NYERRAT TOLÈSAN BHÂSA MADHUR èyatorè pècè' è ka'ḍinto!

 

 

Bhâsa sè Èghuna’aghi ḍâlem Puisi (Unsur Kebahasaan Teks Puisi)

          Bhâsa sè ègun’aghi ḍâlem puisi tanto bânnya’ aghuna’aghi bhâsa sè aghânḍhu’ majas, ca’-oca’ pèlèyan, tor oca’ lalongèt  nyopprè matombu artè anyar .

Akaadhi majas :

1.    Alègori

Èngghi ka’ḍinto bhângonnèpon bhâsa sè maḍâpa’ maksod ta’ kalabân jhârna’.

Contowèpon : Ngoladhi mothagghâ Kè Ali sè tao ngajhi, sadhâjâ orèng paḍâ kasambu’ akantha angghu’ ta’ èpècè’.

1.    Asosiasi  

ngghi ka’ḍinto bhângonna bhâsa sè abhânḍhingngaghi pa-ponapa sareng bhârâng laèn.

Contowèpon : Pangantan jârèya pajhat cocok, akantha langka’ bân polo’na.

2.    Hiperbola  

Èngghi ka’ḍinto bhângonna bhâsa sè anyata’aghi sèttong bhârâng kalabân bât-talèbât.

Contowèpon : sowarana maghunḍhek bhumè.

3.    Metafora

Èngghi ka’ḍinto bhângonna bhâsa sè nganḍhiyâghi pa-ponapa sareng sèttong bhârâng amarghâ èangghep bâḍâ sèpaddhâ sèttong bhârâng ka’ḍinto sè paḍâ.

Contowèpon : Sè kasambhât Marlèna rowa pajhât kembhângnga dhisa.

4.    Sinesme

Èngghi ka’ḍinto bhângonna bhâsa sè aghânḍhu’ parsemmon sè samar.

Contowèpon : Orèng ghunong na’nong bâto kalètthak.

 

Macemmèpon majas sè laèn panjhennengngan bisa nyarè dhibi’ neng pan-saponapan sombher, akadhi buku, internet sareng salaènnèpon.

 

Contowèpon :

 

MADHURȂ

Sateppong mèbher

Hajhȃt bulȃ neng ḍȃḍȃ nèko

Kantos sanonto taḍȃ’ bȃuna

Ta’ kèpa’ èkakan bȃkto

Ta’ cèya èterbhȃs angѐn

Asabȃb bulȃ saḍȃrȃ dhȃging

È ḍȃlem  raghȃna ḍhika

Nyabȃ bulȃ saonjhuk ghuli

Ḍȃri ghiyugghȃ tasè’na ḍhika      

Ora’ bulȃ sato’or loros

Ḍȃri mengkangnga tanana dhika

Tèngka bulȃ sajhȃjhȃr lapang

Ḍȃri ngamparra langngè’na dhika

Ghu’imma bȃḍȃ bherruy ojhȃn

Sè malanḍhu tana-tana kajȃl

Bulȃ alabbhu dhaddhi pangaḍȃ’na

Majhenno rebbhȃ è bȃbȃna to-bȃto

Malanḍhu sabȃ bhȃbhuthok tanto

Karep bulȃ nangghȃlȃ bȃjhȃ

Ghumo’ bȃto ѐsoghughȃ

Tana kajȃl è ghuḍhiyȃ

Kalamon ghi’ ongkas nyabȃ bulȃ 

Buḍi arè bhȃkal ngombȃr

Tana bȃto majhembhȃr

Sanonto mèmpèna èpamalang

Neng konco’na lalang

Amènḍhȃ Adi Rasa

                    Angghidhȃn :    Yayan K.S

 

Bhâsa sè èguna’aghi (unsur kebahasaan) puisi è attas sè abhul-ombhul "Madhurâ" èngghi ka’ḍinto:

·       Ḍȃri ghiyugghȃ tasè’na ḍhika

·       Ghu’imma bȃḍȃ bherruy ojhȃn

·       Ta’ kèpa’ èkakan bâkto

Paddhâ-paddhâ è attas aghânḍu’ majas personifikasi.

·       sateppong mèbher, taḍȃ’ bȃuna, èterbȃs angѐn, saonjhuk ghuli, ghiyugghȃ, bherruy ojhȃn, ѐsoghughȃ, èghuḍhiyȃ, ongkas, amènḍhâ.

Ca’-oca è attas aropa’aghi ca’-oca’ pèlèyan.

SOSONAN/ STRUKTUR PUISI ÈYATORÈ PÈCÈ' È KA'ḌINTO

PEDOMAN UMUM EJAAN BAHASA MADURA YANG DISEMPERNAKAN ÈYATORÈ PÈCÈ' È KA'ḌINTO

CARA MENULIS AKSARA SOWARA CARAKAN

 CARAÈPON NYERRAT/ NOLÈS AKSARA SOWARA CARAKAN

Sa’at samangkèn bhâdhân kaulâ bhâḍhi ajhârbâ’âghi carana nyerrat/ nolès aksara sowara carakan Madhurâ. Kalabân pangarep bisa’a abhânto rèd-morèd tor tan-tarètan ghuru bhâsa Madhurâ sè kalerressan bhuto jhâjhârbâ’ân ka’ḍinto.

Nyo’on sapora, hjâhârbâ’ân sè bhâḍhi kaator aghuna’aghi bhâsa enjâ’ iyâ (onḍhâk anḍhâp) nyopprè red-morèd ghâmpang ngartè (saè morèd SD, SMP tor SMA). 

Aksara Sowara

 Oleh: Harwiyanto

CARA MENULIS AKSARA RAJA CARAKAN

 CARAÈPON NYERRAT/ NOLÈS AKSARA RAJÂ CARAKAN

Sa’at samangkèn bhâdhân kaulâ bhâḍhi ajhârbâ’âghi carana nyerrat/ nolès aksara rajâ carakan Madhurâ. Kalabân pangarep bisa’a abhânto rèd-morèd tor tan-tarètan ghuru bhâsa Madhurâ sè kalerressan bhuto jhâjhârbâ’ân ka’ḍinto.

Nyo’on sapora, hjâhârbâ’ân sè bhâḍhi kaator aghuna’aghi bhâsa enjâ’ iyâ (onḍhâk anḍhâp) nyopprè red-morèd ghâmpang ngartè (saè morèd SD, SMP tor SMA).

Aksara Rajâ Carakan

Aksara rajȃ neng ѐ carakan Madhurȃ coma’ bȃḍȃ 8 macem, iyâ arèya:

Oleh: Harwiyanto